Tempo  6 horas 4 minutos

Coordenadas 1799

Fecha de subida 2 de marzo de 2017

Fecha de realización febrero 2017

-
-
450 m
168 m
0
4,4
8,8
17,51 km

Vista 1360 veces, descargada 49 veces

preto de Merza, Galicia (España)

O río Deza ten o seu nacedoiro na Serra do Testeiro, no lugar das Santas, a 800 metros de altitude, e logo de recibir aos seus tributarios o Zobra, o Grovas, o Candán e o Asneiro, o seu caudal toma forza erosionando o encaixado val que fai de estrema entre os concellos de Vila de Cruces e Silleda. Por aquí transcorre o noso roteiro.

Sendo circular o recorrido, un bo sitio para calzármonos as botas pode ser a área de lecer d´A Carixa, na desembocadura do río de Orza no Deza e que conta con mesas, servicio de hostalería no verán e unha praia fluvial.

Facendo a marcha no sentido das agullas do reloxo -para deste xeito atopármonos coa fervenza do Toxa de fronte- o primeiro punto de interese será a construción señorial do Pazo da Torre e máis adiante a capela de San Paio, de pranta rectangular e cuberta de tella a dúas augas. Baixamos deseguido por medio dunha fraga ata acadar a ponte metálica que salva o río Deza e por un carreiro ascendente poñémonos aos pés da Fervenza do Toxa.

A freixa do Toxa ten unha caída libre duns 50 metros, nunha paraxe de carballeiras e formando parte do sistema fluvial Ulla - Deza que está protexido coma Espazo Natural dentro da Rede Europea Natura 2000. A media aba tendremos ocasión de ver desde un miradoiro esta cascada desde outra perspectiva e asemade o val do Deza ao fondo.

Dicir que desde que atravesamos a ponte de ferro, deixamos Vila de Cruces e agora estamos en Silleda, sendo o primeiro lugar polo que pasamos Quintás, onde enxergamos un casal e vemos un sobreiral. Entre verdes pradaríos sitúase Pazos, coa súa igrexa de San Martiño -freguesía a que pertence a senlleira fervenza- e saíndo do casarío cruzámonos de novo co curso do río Toxa. En Martixe, ao carón da igrexa parroquial de San Cristovo, resisten os restos do que foi un fermoso pombar levantado en cachotería.

A andaina lévanos a procura do mosteiro benedictino de San Lourenzo de Carboeiro, fundado a principios do século X, que se levantou sobre os restos dunha antiga ermita e sobre un terreo con forte desnivel que obrigou a construción dunha cripta de grandes pilares que permitiron salvar a diferencia de alturas. Este cenobio foi testemuña das invasións normandas e árabes, gozando do seu maior esplendor entre os séculos XI - XIII, época da que data a súa igrexa, considerada un dos mellores exponentes do románico oxival de Galicia. A conversión, no século XV, de abadía en priorado e a posterior Desamortización de Mendizábal, remataron cos anos de vida monacal e esplendor desta alfaia románica. Tras anos de abandono e un longo proceso de reformas, o mosteiro volve ser o símbolo da comarca do Deza.

Arrodeando o mosteiro e as súas construcións adxacentes, devagamos pola senda botánica e polas orelas do Deza, que cruzaremos pola Ponte do Demo que nos devolve ao concello de Vila de Cruces. Esta ponte do século X, por ser un punto de obrigado paso, foi aproveitada para cometer roubos e incluso asasinatos e ten a súa lenda relacionada coa construción do cenobio:

"O mosteiro de Carboeiro, en tempos, un dos máis ricos de todo o `país, pasou por grandes dificultades na súa orixe. Non era doado atopar homes que soubesen traballar a pedra, o diñeiro era escaso e os monxes pasaban grandes dificultades.

Fartos de aturar estas penalidades decidiron facer un trato co demo, do que se encargou o irmá Ramón un venres.

O demo, como bo constructor, erguería un mosteiro de sólida pedra entre o venres e o domingo pola maña, en troques levaría consigo todas as almas que falecesen ese domingo.

O demo aceptou con reticencias, pois era coñecedor de que os monxes posuían o salterio -instrumento medieval de corda- de San Cibrán, o cal o escorrentaba e o atormentaba se se presentaba. Pero a sinceridade do irmá Ramón convenceuno. O demo construíu o fermoso cenobio e púxose a esperar a súa recompensa. Lonxe de cumprir o trato, o abade maior botou man do salterio, producindo tal enfado no demo por sentirse engañado que tentou derrubar o mosteiro, pero entre o medo ao salterio e a boa obra que fixera foille imposible. Cando séculos máis tarde o salterio foi levado a Toledo o demo soprou unha pavorosa tempestade sobre o mosteiro que o converteu nas ruínas que vemos hoxe en día, cumprindo a súa venganza."

Logo de Paradela, lugar da freguesía de Merza, rematamos n´A Carixa, onde comezamos.

Ver más external

Picnic

A Carixa

Área de lecer con praia fluvial, na estrema dos concellos de Silleda e Vila de Cruces.
foto

Camiño

Vieiro en Carboeiro.
foto

Camiño empedrado

Camiño laxeado que leva do mosteiro do Carboeiro cara a Ponte do Demo.
Río

Canle

Canle de auga para a central hidroeléctrica de Merza.
Arquitectura religiosa

Capela San Paio

Ermida de construcción rectangular.
árbol

Carballeira

Bosque de carballos en Quintás.
Waypoint

Comezo Toxa

Punto de inicio do noso roteiro, na área de lecer d´A Carixa.
foto

Corredoira

Congostra en Martixe de Abaixo.
foto

Cruceiro

Cruceiro preto do Pazo da Torre.
foto

Cruz

Cruz de pedra nun camiño de Pazos.
Río

Fervenza do Toxa

Cadoiro duns 50 metros no cauce do río Toxa.
árbol

Fraga

Bosque mixto nas beiras do río Deza.
Arquitectura religiosa

Igrexa San Cristovo

Templo parroquial de Martixe.
Arquitectura religiosa

Igrexa San Martiño

Templo parroquial de Pazos.
foto

Martixe

Aldea no concello de Silleda.
panoramica

Miradoiro

Miradoiro sobre a fervenza do Toxa e o río Deza.
Arquitectura religiosa

Mosteiro Carboeiro

Cenobio benedictino no lugar de Carboeiro, Silleda.
foto

Paradela

Aldea no concello de Vila de Cruces.
Ponte

Pasarela metalica

Ponte de ferro sobre o río Deza.
Edificio de interés

Pazo da Torre

Pazo señorial na zona de A Carixa.
foto

Pazos

Parroquia de Silleda.
árbol

Piñeiral

Bosque de piñeiros en Carboeiro.
foto

Pombal 1

Acubillo para as pombas, en Martixe.
foto

Pombal 2

Acubillo para as pombas.
foto

Pombal 3

Acubillo de pombas no mosteiro de Carboeiro.
Ponte

Ponte do Demo

Ponte do século X sobre o río Deza.
foto

Pradaria

Prados en Carboeiro.
foto

Quintas

Aldea de Silleda, moi preto da fervenza do Toxa.
Río

Rio Deza 1

Afluente do río Ulla.
Río

Rio Toxa 1

Afluente do río Deza.
Río

Rio Toxa 2

Afluente do río Deza.
Río

Río de Orza

Afluente do río Deza.
Río

Río Deza 2

Afluente do río Ulla.
árbol

Senda botanica

Senda botánica arredor do mosteiro de Carboeiro.
árbol

Sobreiral

Bosque de sobreiras na aldea de Quintás.

Comentarios

    Si quieres, puedes o esta ruta